Taos-Pusong Dalangin

Aking Panginoon,

Salamat po sa bawat sandali sa aming mga buhay.

Salamat po sa lahat ng ipinagkakaloob Mo sa amin.

Kami’y narito, dahil sa Iyo.

Anuman ang aming ginagawa, iniisip, nakakamit, o nadarama

Ay dahil sa Iyo.

Nawa’y maging mga kinatawan kami

Kung saan Ikaw ay makapagsasalita.

Gamitin kami sa mga paraang iyong ninanais,

Bilang mga mapagkumbaba mong tagapaglingkod

Lumalakad sa landas na ito na magkahawak kamay sa Iyo.

Nawa’y ang aming mga salita dito ngayon, bukas, at palagi

Tumimo sa mga puso ng lahat na nananabik

Na makipag-isa sa Iyo.

Nawa’y maging inspirasyon ang mga ito sa bawa’t isa sa amin

Ang ihalintulad ang aming mga buhay ayon sa Iyo at ng iyong patnubay para sa amin.

Lahat ng nasa amin,

Buong pagpapasalamat naming iniaalay.

Kami’ yumuyukod sa Iyo.

Ang matamang tao ay naniniwala sa tadhana,

ang pabugso-bugsong tao ay sa tsansa o suwerte.

   Alam mo bang may isang susi na siyang makapagbubukas ng lahat ng katotohanan na nakatago at naghihintay sa iyong puso? 

Kailangan lamang painitin, pasiklabin, at patuloy itong pag-alabin. Ito ang tanglaw na patnubay mo.

Ito ang iyong simbuyo o pasiyon ng iyong buhay. Kailangan lamang ganap mo itong malaman, matutuhan, at pairalin. 

   Lagi kong binabanggit, 

“Ang pangunahing dahilan kung bakit hindi makamtan ng iba ang kanilang mga naisin ay sapagkat hindi nila alam kung ano ang kanilang mga naisin.”

   Ang masaklap pa dito; sa iilan na nakakaalam kung ano ang kanilang nais, kinakapos pa at walang kasigla-sigla kung kumilos. Walang simbuyo o umiigting na damdamin, o nagliliyab na paghahangad. Kung magsikilos ang mga ito, mistulang namamasyal sa liwanag ng buwan o nakasunod sa karo ng patay patungo sa libingan. Sa kagawiang ito, kasamang naililibing sa hukay ang kanilang mga pangarap. Kailangan pa bang may sindihang kuwitis sa puwitan, upang mapabilis ang pagkilos at tuloy-tuloy?

Simpleng-simple lamang ang kailangan, maliwanag na paraan upang makapagsimula na malaman kung ano ang nais mo---sa pamamagitan ng kaliwanagan kung sino kang talaga. Ang malinaw na kaalaman tungkol sa iyong sarili ay napakahalaga sa ikatatagumpay ng iyong buhay. Ito ang iyong katotohanan.

  Lahat ng bagay sa iyong mundo ay nagiging katotohanan lamang sa pamamagitan mo. Kasabay ng pagpikit ng iyong mga mata, lahat ay naglalaho. Nauuwi sa kawalan. Ang tangi lamang naiiwan ay alaala. Kung ang mga ito ay iyong iniisip, nililikha mo ito para sa iyo. Ikaw lamang ang tanging nasusunod. Subalit ihinto mo ito, pakiramdam at pandinig lamang ang mananatiling kabatiran mo sa katotohanan. Lahat ng ito'y dahil sa iyong kaisipan.

   Ang susi sa katotohanan, na patuloy na lumulukob at kumikilos sa iyo ay nasa pagitan ng iyong nalalaman at ginagawa.
Ito ay kung ano ang iyong iniisip.



Anuman ang iyong iniisip, 
ay nililikha ang sarili mong daigdig.


Baguhin ang Iyong Iniisip, Baguhin ang Iyong Buhay

Ang tangi lamang na bagay na nakatindig sa pagitan ng tao at ng kanyang mga hinahangad sa buhay, kalimitan ay ang tahasang subukan ito at ang pananalig sa paniniwalang ito'y matutupad.
 
   Lahat ng mga pagbabago sa iyong buhay ay nangyayari lamang kapag pinalitan mo ang iyong paniniwala tungkol sa iyong sarili at kakayahan mo. Lumalawak ang iyong kaisipan kapag binabago mo ang iyong paniniwala kung ano ang iyong magagawa at kung ano ang posibleng makakamit mo.
   Lahat tayo ay kumikilos sa paraang nais natin, sapagkat may mga bagay na umuukilkil at nangingibabaw sa ating kamalayan; ang ating mga paniniwala. Dito nag-uugat ang mga saloobin, pag-uugali, at mga  kapasiyahan. Kapag maling ideya, maling pananaw, at maling paniniwala ang umiiral sa iyo, pakaasahan at darating ang matinding kapahamakan. Upang maiwasan ito at maibaling sa tamang direksiyon, kailangang simulang palitan ng tamang paniniwala ang iyong kaisipan. Ginagawa natin anuman ang ating magagawa sapagkat ito ang ating paniniwala. Hangga't patuloy natin itong ginagawa, ang kinagawiang ito ay walang patutunguhan---kahit gaano man katindi ang ating pagpupunyagi.

  Ang bilis ng iyong paglalakbay sa landas ng buhay ay nakabatay sa mga paniniwala at konseptong iyong pinaiiral sa iyong kaisipan. Nakapaloob ito sa tatlong pangunahing desisyon na kumukontrol ng iyong tadhana.

   1. Ang mga kapasiyahan tungkol kung ano ang pinagtutuunan mo ng atensiyon.
   2. Ang mga kapasiyahan tungkol kung ano mga bagay na makabuluhan sa iyo.
   3. Ang iyong mga kapasiyahan tungkol ano ang iyong gagawin upang likhain ang kalalabasan ng iyong mga hinahangad.

   Nakasalalay ang mga kapasiyahang ito sa iyong paniniwalang umaayon sa tunay at dakila mong layunin. At ito lamang ang makapagdudulot nito sa iyo. Ito ang iyong katotohanan.
   Nakabatay ito sa mga batas ng kaisipan. Ang pinakamahalagang batas na ito ay nagsasabing anuman ang iyong tuwirang pinaniniwalaan ay nagiging katotohanan. Hindi mo pinaniniwalaan kung ano ang iyong nakikita; nakikita mo kung pinaniwalaan mo na. Sa katunayan; tinatanaw mo ang iyong daigdig sa pamamagitan ng iyong suot na salamin ng mga paniniwala, saloobin, mga pag-aasal, paghatol, pag-aakala, at kinahumalingan o kinagawian. Hindi ikaw ang iniisip mong ikaw, bagkus ang iniisip mo ang ikaw. Kumikilos ka mula lamang sa kung ano ang nakikita mo sa labas ng iyong pagkatao, at nagmumula ito sa iyong mga paniniwala at sinusunod na pamantayan tungkol sa iyong sarili.

   Kung ano ang iyong iniisip, magiging ikaw ito.

   Mula sa iyong pananalig, ito ang magaganap sa iyo. Ang mga paniniwalang ito ay nagiging realidad o katotohanan mo. Ito ang tahasang nakapangyayari sa iyo.

   Mayroon kang kapangyarihan na piliin ang makabubuti sa iyo. Kung babaguhin mo ang mga maling paniniwalang ito, mababago ang iyong panlabas na kaganapan sa iyong buhay. Sapagkat ang sarili mong kabatiran sa iyong pagkatao ang lumilikha ng antas at uri ng iyong paggawa at ikatatagumpay lahat ng iyong mga gagawin.
   Ang pagkakakilala mo sa iyong sarili ay kabubuan lahat ng iyong mga paniniwala, saloobin, mga damdamin, at mga mungkahi tungkol sa iyo at sa iyong nililikhang daigdig. At dahil dito, palagi at patuloy kang kumikilos ng naaayon sa kabatiran mo sa iyong sarili, maging tama o mali man ito.

Ano ba ang katotohanan at kaugnayan nito upang makilala natin ang ating sarili?

Kapag sinundan mo ang iyong kaluguran …

ang mga pintuan ay mabubuksan na kung saan wala kang iniisip

na may mga nakapinid na pintuan, at dito

walang isa mang pintuang nakabukas kaninuman
nakalaan ito sa iyo, at ikaw lamang ang may hawak ng susi.

      Ikaw lamang ang may hawak sa susi ng iyong buhay. 

   Ang pagkatao mo ay mistulang lampara na may suklob na boteng salamin, upang ang ningas nito'y mapangalagaan sa mga hampas at daluyong ng hangin. Sa nililikhang liwanag nito na tumatanglaw sa karimlan, tanging ikaw lamang ang may kakayahang pagdingasin at pag-alabin ito, ayon sa kagustuhan mo. 

   Sa patuloy na pagliyab nito, ang lumilipad na usok ay nagiging pulbos na uling na dumidikit at nagpapadilim sa loob ng salamin ng lampara. Walang sinumang makapaglilinis nito sa labas upang luminaw. Ang paglilinis ay ginagawa mula sa loob palabas. Ikaw lamang at wala ng iba ang makagagawa nito. Ito ang iyong  katotohanan.

   Saliksikin mo ang kaibuturan ng iyong puso 

at dito ay matatagpuan mo 

ang kaharian ng langit.

Siphayo at Pighati

Anuman ang ating iniisip ay bunga lamang ng ating pakikibaka na malaman ang katotohanan. Lagi nating pinaniniwalan ang kinamulatan na kailangang may tama at mali sa lahat ng bagay na pinag-uukulan natin ng atensiyon. At patuloy din nating tinutuklas ang “wastong” kasagutan tungkol dito. Walang katapusan ang kaalaman, patuloy itong proseso at walang hintong pagmumulat sa sarili sa mga nagiging karanasan sa buhay. Lahat ay nagbabago; ang tama ay nagiging mali, at ang mali ay nagiging tama, sa paglipas ng panahon. Ang katotohanan lamang ang nananatili. Hindi mapasusubalian at nakapangyayari sa lahat.

  Hangga’t itinatatwa at ipinagwawalang-bahala natin ang pagiging tunay at totoo, lalo na pagdating sa ating pagkatao; ang siphayo at pighati ay mananatili sa ating buhay. Kapag walang katotohanan, kailangan mong harapin ang ibinubungang kasinungalingan, mga pagkukunwari, at mga pagkakanulo.

   Kapag walang katotohanan, walang katapatan. At kung walang katapatan, walang mabubuo at magpapatuloy na relasyon kaninuman. Katotohanan ang tanging magpapalaya sa iyo.

Malimit marami ang nagtatanong, “Ano ang katotohanan?”

 Bagama’t marami din ang naging katugunan ko batay sa pagtatanong at mga kadahilanan, minsan isang araw, itinutok ko ang aking hintututro sa isang direksiyon, sa pagnanais na maipakita sa kanila kung papaano sinusundan ang isang landas, at iwaglit ito nang tuluyan sa isipan.

   Kaysa tumingin sa direksiyon na aking itinuro, ang kakilala ko na nagtanong ay sinimulang titigan ang aking hintuturo, tinatangkang alamin ang katotohanan kung saan ito nakatago. Hindi niya napansin, sa pagkakaunat ng hintuturo ko'y tatlong daliri naman ang sa aki'y nakaturo. Kailanman, hindi mo masusumpungang makita sa iba ang hinahanap mo para sa iyong sarili.

   Nakapanlulumo ang tagpong ito kapag naghahanap ka ng tagapagturo, guro o maestro; gayong ang kailangang hanapin mo’y karanasan na makakatulong sa iyo na makaiwas sa mga balakid na darating sa iyong buhay. Ang kabatiran ay kapangyarihan, ngunit ibayong kapangyarihan kung nagagamit mo ito.

   Kaya lamang ang nakalulungkot, ang katotohanan ay naiiba: marami ang nagpasiyang karampot na panahon lamang ang nakalaan para subukang alamin ang mga kasagutan sa lahat.

   Ang taong basta tumatanggap, nang walang katanungan, ng mga “katotohanan” sa kanyang harapan o nagmumula sa ibang tao, kailanman ay hindi masusumpungan ang kanyang tamang landas.

 Magnilay at ibayong liripin ang isang pag-uusap na ito:

   “Nagbibiro ka ba?! Talaga bang seryoso ka?” ang tanong ng kanyang kumare.

   “Oo naman, talagang seryoso ako. Ang wika mo noon, nais mong maging malinaw at laging gising. Ang maging malinaw at laging gising ay nangangahulugang tinutupad mo kung ano ang totoo,” ang may tiwalang tugon ng tinanong.

   “Subalit ano ang iisipin ng aking pamilya? Nang aking mga kaibigan? Pati nang mga nakakikilala sa akin? Hindi nila mauunawaan,” ang susog pa ng kumare na halatang napipilitan.

   “Oo, may mga ibubunga ito. Subalit kailangang mamili ka. Nais mo bang magpatuloy na mabuhay na iba ang nakapangyayari sa sarili mo o kumikilos ka nang naaayon sa alam mong siyang totoo?

Ano ba ang tunay, yaong talagang totoo? 

Kailangan hukayin natin ito ng malalim, upang higit na maunawaan. Sapagkat dito nakasalalay ang pinaka-mahahalagang konsepto na nauukol sa lahat ng pilosopiya, lohika, relihiyon, agham kuro-kuro, at mga kaganapan sa araw-araw ng ating buhay.

   May mga pananaw na nagsasabing wala itong halaga, at likas na lumilitaw kung totoo man ito, ay wala nga itong halaga. Alinman dito, totoo o hindi, ikaw ang masusunod. Dahil ang ibubunga nito ay ang iyong magiging karanasan. At makikita ito sa buhay mo, kung masaya o malungkot, may kaligayahan o kapighatian, at matiwasay o masalimoot. Nasa iyong kapasiyahan ito.

   Anuman ang iyong pinapanaligan, pinaniniwalaan, at tinutupad, ito ang katibayan ng lahat na nakapaloob sa kalagayan at kaganapan ng iyong buhay.

Ang Katotohanan

Isa itong ideya na kumakatawan kung ano ang tunay na kaganapan o reyalidad. Sumasang-ayon sa tama at tunay na pangyayari, eksaktong naaayon sa kalitawan, pinaggalingan, at kalalabasan. Mayroon itong sangkap o kasariang tumutugon at nagpapatibay na totoo o kaganapan. 

   Ang reyalidad o kaganapan na nangyayari ay sanhi ng pagiging kalikasan nito; mga tunay na pangyayari, nag-iisang kabubuan, o pangkalahatan nang nalilikhang pagkilos na may katibayan o mapang-hahawakan. 

   Ang katotohanan ay isang kalitawan at patuloy na karanasan na wala kang anumang bahagyang pag-aalinlangan, inaalaala, itinatatwa, pinasusubalian, at imposibleng maging kamalian. Ang katotohanan ay isa lamang; ang tamang kabatiran, sa lahat ang kaparaanan ang nangungusap para dito. At ito'y nagaganap ayon sa iyong pangmalas at kabatiran.

   Ang reyalidad o nagaganap na pangyayari, tama o mali man ito, at katotohanan ay iisa.

Bakit Totoo ang Mali?

Nagkamali ka ng napangasawa, kaya naging masaklap ang iyong buhay. Ito ay mali ngunit totoo.

Nagnakaw ka ng pag-aari ng iba, kaya nabilanggo ka. Ang kamalian ay totoo.

Sinungaling ka, mandaraya ka, masakim ka; iiwasan kang makarelasyon. Mga kamalian na totoo.

 Pakatandaan, anumang pinagtutuunan mo ng ibayong pansin, anuman ito ay siyang lumilikha ng iyong katotohanan. At ang mga kaganapang ito ang magiging kapalaran mo.

May katatawanan nangyari sa isang hukuman, na kung saan humihiling ng diborsiyo ang lalaki sa kanyang asawa. Ang reklamo nito, “Sinungaling ang asawa ko---noong magkakilala kami ang binanggit niya sa akin ay 21 taon lamang ang gulang niya, at ngayon ang sinasabi naman niya’y 40 na taong gulang naman siya! Sa katunayan, kagalang-galang na hukom, ang kanyang edad ay nagbabago taun-taon. Kung alam ko lamang na pabago-bago ang sasabihin niyang edad sa bawat labing-dalawang buwan, hindi ko kailanman pakakasalan siya.”

   Maging patawa man ito, may katotohanan na umiikot dito.

   Lahat ng iyong nakikita, naririnig, naaamoy, natitikman, at nadarama ay totoo. Maging ang ilusyon ay nagiging totoo. Ang lahat nang ito’y naaayon o batay sa iyong angking pansala at pananaw. Walang tama o mali. Pinipili at nagbabago lamang ito ayon sa iyong batayan at kahatulan. Kung ano ang iyong paniniwala, ito ang magiging kasagutan. Lahat ay maaaring kulayan alinsunod sa iyong kaisipan. 
   Ang daigdig ay nagpapatuloy at walang itong pakialam sa iyo, maging masaya o malungkot ka man. Tumama o magkamali ka man. Ang araw ay patuloy na sisikat at lulubog. Ang lahat ng nabuhay ay mamamatay. Lahat ng nakikita at mahahawakan ay panandalian lamang, lahat ng mga ito'y may hanganan at katapusan. 

   Subalit may higit at sukdulang katotohanan maliban sa mga ito. Ang mga pangunahin at pinakamahalaga sa lahat; hindi ito nakikita, naririnig, naaamoy, at natitikman, bagkus nadarama lamang ang mga ito: Pag-ibig, pagmamalasakit, kagitingan, pagpaparaya, pagdamay, pagpapakumbaba, pasasalamat, atbp. Ang mga ito ang makapangyarihan sa lahat.

  Ikaw lamang at wala ng iba pa ang lumilikha nito. at ito ang iyong katotohanan.

   Nakakagawa tayo ng mga himala at mga katangi-tanging gawain; at tayo ay nagagalak, kapag lubos at masugid tayo sa ginagawa na nagpapasaya sa atin. Sa ating paglalakbay patungo sa lunggati na ating inihanda sa ating mga sarili, nabibigyan nito ng makabuluhang panahon at malalim na kahulugan ang ating buhay. Ang katotohanan ang siyang pumapatnubay at nagbibigay kaluguran upang maging kawiliwili ang lahat sa atin.

Naniniwala ako na anumang bagay na makabuluhang gawin ay laging may elemento ng pagsasaya at kagalakan.

Ang iyong utak ay nagagalak kapag ito’y nakatuon sa mga bagay na minamahal mo. Hangga’t pinagtutuunan mo ng pansin kung ano ang tunay na minumutya at pinakananais mo, nagagawa nito na kontrolin ang mga mapangwasak ng emosyon tulad ng pagkatakot, galit, panggigipuspos, at mga bagabag. At ibayong  pinalilinaw ang iyong kaisipan.

   Habang may simbuyo ka, pinakikilos at pinasisigla nito ang iyong damdamin. At higit mong nagagampanan at natutupad ang iyong tadhana.

   Ang tadhana ay paglalakbay ng buhay. Binabago at nilalapatan ng simbuyo anumang iyong kinahaharap. Habang patuloy na pinag-aaralan at nauunawaan mo ang iyong sarili, kusang bumubukal ang mga simbuyo para higit mong malasap ang buhay na sadyang nakalaan para sa iyo.

Simbuyo ng Damdamin

  

Hindi magagawang pukawin ang karimlan ng liwanag

at magpuyos ang simbuyo kung walang emosyon.

  Masdan ang isang ilawang kandila; Ang liwanag nito’y sanhi ng kanyang sindi. Kung maliit ang sindi, maliit ang liyab. Kapag malaki ang liyab, malaki ang lagablab. At kung may lagablab, ganap itong maliwanag.

Ang ilaw ay ang iyong damdamin, at ang liyab nito’y ang iyong nililikhang simbuyo. Ang kalapat na taguri nito’y “simbuyo ng damdamin.”

  Ganito pagdating sa damdamin; Malamig ang damdamin, tamimi at walang sigla. Mainit ang damdamin,  kumikilos at masigla. May ibayong kasiglahan, puno ng buhay at pagkilos---ito ang simbuyo o pasiyon. Ang pinaka-motor o nagpapakilos sa iyo, pumupukaw, sumisilab, nagpupuyos, gumaganyak, umaaliw,  nagpaparamdam, nagpapainit, nanggagalaiti, at nagpapatindi ng kasiglahan. Ang mga ito ang nagbubuo at nagpapakilos ng iyong buhay at magpapasiya sa iyong kapalaran.

Ang Simbuyo ay:

1- susi sa paglikha anumang nais mo sa buhay

2- upang ganap na makilala mo kung sino ka at saan patungo

3- ang malaman ang mga kadahilanan at patnubay tungo sa tagumpay

4- siyang umuugit at lumilikha ng iyong kapalaran

5- pinapanatili ang kaligayahan sa tuwina

6- nagpapatupad  ng iyong misyon; kalakip ang intensiyon, atensiyon, at walang tensiyon

7- bukas na isipan at walang bagabag anuman.

Papaano ba natin matutuklasan ang tamang simbuyo upang likhain ang hinahangad nating kapalaran?

Sino Ba AKO? 

   Ang pinakasimple, pinakamaliwanag na paraan upang masimulan na malaman kung ano ang nais mo---ay maging malinaw kung sino ka.

   Anumang bagay na pinag-uukulan mo ng atensiyon ay lumalaki at lumalakas sa iyong buhay. At katumbas ng iyong mga hinahangad, ang magiging resulta nito.

   Lahat tayo ay nais makatiyak na may tahasang layunin ang ating buhay. Nais nating maganyak at mapukaw ng ating mga hinahangad, ang matagumpay na makamtan ang ating mga lunggati. Nais nating magkaroon ng buhay na batbat ng kasiglahan at kaligayahan.

Karamihan sa tao ay laging abala at hindi maiwan ang anumang ginagawa upang mabigyan ng pansin ang pagsasaliksik sa kanilang katauhan. Natatakot ang mga ito na kung titigil sa “paggawa,” hindi sila kikita ng ikakabuhay, matutulungan ang pamilya, at mababayaran ang mga pangangailangan, atbp. Walang ganap na atensiyon para dito.

   Ang mga pantas na nakakaalam ay nagsasabing ang resulta o nangyayari sa kabubuan ng iyong buhay ay hindi nanggagaling sa ibayong pag-iisip at mga paggawa, bagkus ang pagsasaliksik at pagpukaw sa nakatagong mina ng pagkamalikhain at katalinuhan sa kalaliman ng sarili ng bawa’t isa sa atin.

 Ang kaharian ng langit ay matatagpuan lamang sa kaibuturan ng iyong puso. 

   Ang puso ay kumakatawan sa damdamin. At ang damdamin kapag walang simbuyo ay manhid at nauuwi sa pagkapanis. Kalauna'y mangangamoy at humahantong na malibing sa pagkalimot. Ito ang kalakarang umiiral sa karamihan. May kalapat na pasaring ito: "Basta makaraos, ayos lang."
    Hindi katakataka na manatiling paraos at wala ng pag-asa sa buhay ang may ganitong pag-uugali.

Ano ba ang Angking Kapalaran---Mayroon Ka Ba Nito?

   Kung ikaw ang kumukontrol ng iyong kapalaran at diwa ng iyong kaluluwa, mayroon ka nito. Ikaw ang nakapangyayari, nasusunod, at tanging nagpapasiya kung saan pupunta ito. Kapitan ka ng sarili mong barko at tanging may kapangyarihan sa direksiyon ng paglalayag. Sa iyo nakaatang ang responsibilidad na ito.

Liripin ang tungkol dito: 

Walang sinumang tao sa mundong ito na talagang kawangis mo at may mga katangiang katulad ng sa iyo. Pambihira ka at sadyang mapalad sa bagay na ito. Hindi lahat ng direksiyon ay pwede na, at dito nakaabang ang samut-saring mga paghamon. Bawa’t isa sa atin ay namumukod tangi at walang kaparis. Kaisa-isa lamang tayo at wala ni isa mang katulad sa buong mundo.

Bawa’t isa sa atin ay mayroong kakayahan at espesyal na maiaalay sa sangkatauhan. Ito ang iyong pambihirang regalo at walang sinuman ang makapagbibigay nito kundi ikaw lamang. Mayroon ka ng mga regalong ito sapagkat may nakatakda kang gagampanang espesyal na tungkulin sa daigdig na nangangailangang ipamalas at pag-alayan ng mga regalong ito.

   Upang maging tunay na maligaya, kailangan lamang na gamitin natin ang mga regalong katangian o talentong ito na makapag-dagdag ng ligaya at kahalagahan sa buhay ng iba.

   Ang paraan upang likhain anuman ang naisin mo sa buhay ay ang ibigay ito sa ibang tao. Malimit iniisip ng karamihan ang tangi lamang nilang hangad ay salapi, katanyagan, kapangyarihan, ari-arian, asawa o mga anak, subalit walang sinuman ang may nais ng anuman maliban sa kaligayahan. Ang paghahangad ng lahat ng iba pang mga bagay na ito ay dahil lamang upang makamit ang kaligayahan.
   At ang paraan upang magkaroon ng kaligayahan ay ibigay mo muna anuman ang iyong nais upang makamit ito. Kahalintulad ng buhay ang salamin. Anuman ang iyong ginagawa, ito ang iyong makakamtan.
   Kaya kung nais mo ng kasiyahan kailangan magbigay ka ng kasiyahan. Nais mong tumanggap ng pagmamahal, kailangan magbigay ka ng pagmamahal. Nais mong igalang ka, kailangan gumalang ka muna. Hindi mo maaaring ibigay ang wala sa iyo. Buksan lamang ang puso at kusang dadaloy ang lahat para sa atin.

 Kapag ginagampanan mo ito, ipinamumuhay mo ang iyong angking kapalaran. At kung pinangingibabawan ng simbuyo ang iyong kapalaran, ang buhay mo’y batbat ng kaligayahan, kagalakan, pagkagiliw, at kaganapan.

   Ang mga simbuyo ang nagpapagalaw at kapangyarihan ng iyong buhay. Napakahalaga nito sa iyo, at kapag nagagampanan at ipinababatid ang mga ito, kasiglahan ang sumasaiyo. At ito ang iyong kaligayahan.

Kapag maliwanag ang layunin mo, anuman ang iyong hinahangad ay lilitaw sa iyong buhay, at ito’y mananatili lamang habang malinaw ito.

AKO ang Katotohanan,

Sa simbuyo ng aking damdamin ang lahat ay magaganap.

Ang araw na ito ay handog sa akin ng Dakilang Lumikha.

Marapat lamang na payabungin at pagyamanin ko ito.

Ito ang aking mga sandali ng kapasiyahan upang likhain ang aking kapalaran.

Hindi ako mabibigo.

Sapagkat AKO, ang Layunin, at ang Tagumpay ay IISA!

Aking Panginoon,

Salamat po sa bawat sandali sa aming mga buhay.

Salamat po sa lahat ng ipinagkakaloob Mo sa amin.

Kami’y narito, dahil sa Iyo.

Anuman ang aming ginagawa, iniisip, nakakamit, o nadarama

Ay dahil sa Iyo.

Nawa’y maging mga kinatawan kami

Kung saan Ikaw ay makapagsasalita.

Gamitin kami sa mga paraang iyong ninanais,

Bilang mga mapagkumbaba mong tagapaglingkod

Lumalakad sa landas na ito na magkahawak kamay sa Iyo.

Nawa’y ang aming mga salita dito ngayon, bukas, at palagi

Tumimo sa mga puso ng lahat na nananabik

Na makipag-isa sa Iyo.

Nawa’y maging inspirasyon ang mga ito sa bawa’t isa sa amin

Ang ihalintulad ang aming mga buhay ayon sa Iyo at ng iyong patnubay para sa amin.

Lahat ng nasa amin,

Buong pagpapasalamat naming iniaalay.

Kami’ yumuyukod sa Iyo.

    

Jesse Guevara

Lungsod ng Balanga, Bataan

Ang Kapatiran

   Ang iyong pang-unawa sa buhay, ang iyong pagkilatis sa sarili, ang iyong kabatiran sa iyong kahalagahan ay pangkalahatang kinulayan ng kapaligiran. Anuman ang iyong ginagawa, kinahaharap, at pinag-uukulan ng atensiyon ngayon; ay patuloy na binabago, inaayos, hinuhubog ng mga nakapaligid sa iyo, ng mga katauhan at pag-uugali ng mga taong nakakadaupang-palad mo sa araw-araw.

    Dito nakasalalay ang iyong ikatatagumpay at ikabibigo. Hangga't walang kang kabatiran ukol dito, patuloy ang iyong pangungulila, pagkabagot, at pagkainis. "Inis-talo" o "galit sa mundo" ang tawag nito. Hindi ito naaayon sa angking kapalaran na tatahakin mo.

   Pagdating sa pinakamahalagang bahagi ng buhay---ang ating mga pakikipag-kapwa o relasyon---ang isang pamantayan at malapit sa ating puso. Sapagkat dito natin natutuklasan kung sino tayo, at nababatid kung anong uri at kahalagahan mayroon sa ating sarili pagdating sa iba.

   Kung sino tayo ay buong linaw na ipinababatid  sa uri ng ating mga relasyon.  Kailangan matagpuan muna natin ang ating mga sarili bago natin baguhin ang ating kapaligiran, at ito’y tuwirang magaganap lamang sa pakikipag-relasyon sa iba. At tanging sa pagkakaisa lamang ito masusumpungan. Sapagkat matagumpay ang marami kaysa iilan lamang.

   Sa pakikihalubilo sa ating kapwa, nagagawa nitong makita, maarok, at madama ang mga emosyon o simbuyo ng damdamin ng iba at linangin ang pangunahin at naiibang emosyon sa lahat, ang pagmamalasakit.

Ano ang Pagkakaisa? 

   Ang pagkakaisa ay ang kakayahang magsama-sama at matibay na magbigkis sa isang layunin. Mula dito ay sisibol ang isang samahan na may diwang kapatiran; na magkasamang nagdadamayan, magkasamang nagtutulungan, at magkasamang nagtatagumpay. Sa hirap man o ginhawa, sa kaligayahan man o kapighatian, hindi ito mga balakid kung patungo ito sa kabutihan at kaunlaran ng lahat.

   Nasa pagkakaisa nalilinang at naipapakilala ang angkin nating pagkatao. Nasa pakikipag-unawaan, ugnayan, pagbibigayan, pagtanggap at kahalagahan nito sa lahat ng sandali kaysa sa labas ng ating sarili mayroon man o wala ito. Lahat tayo ay nabubuhay sa mga relasyon; sa patuloy na pakikiisa sa iba. Katulad ito ng puwersa ng batubalani. Bawat bagay, sa ubod ng kalikasan nito, ay nagpupumilit na batakin ang iba pang mga bagay patungo sa kanya. Maging alam natin o hindi ito, tayo ay may relasyon sa lahat ng mga bagay sa sansinukob.

   Magkakahiwalay man ang mga gawain, katungkulan, at larangang ginagalawan; subalit kapag magkasama sa isang layunin, kahit katakataka man ay makakayang gawin. Ito ang kapatiran.

Ano ang hangarin ng Kapatiran?

  Ang hangarin ay bumuo ng isang samahan at magkaisa sa isang layunin. saan ka mang panig ng daigdig naroroon ay magagawa mo ito. Hangga't dinadaluyan ka ng diwang kayumanggi, ay kusang sumisibol ito sa  iyong pagkatao. Yaon lamang pipi, bingi, bulag, at nagtutulog-tulugan ang mga manhid ang hindi nakadarama ng mga simbuyong ito.

   Tulad ng isang tinting; kapag isinama sa maraming tinting at binigkis, makapagwawalis ito---nagkakaroon ng kabuluhan at kaibahan.

Sa isang kapatiran, nagkakaroon ito ng kakayahang gamitin ang mga katangian ng bawat isa, tungo sa pangkalahatang bayanihan at kaunlaran. Malaki at marami ang nagagawa kapag nagkakaisa. Anumang problema o alalahanin, nagiging mabilis ang mga pagkilos, pag-aaral, pagpa-plano, at mahusay na pagpili ng kapasiyahan kapag nagsama-sama ang maraming utak sa paglutas nito.

   Hangga’t magkakasanib ang diwa, mananatili ang pagpupunyagi na magtagumpay. Ang lahat ng kasapi sa kapatiran ay kumikilos sa ikatatagumpay ng adhikain ng samahan. Naniniwala ang bawat isa sa ugnayan, talakayan, at makabuluhang pagkilos. Ang mga ito ay mangyayari lamang sa pakikipagtulungan ng lahat.

   Gaano man ang pagkakaiba at antas sa kalagayan, edukasyon, kaalaman o karanasan, hindi ito sagwil o makahahadlang sa kapatiran. Sapagkat ang lahat ay nagpapahalaga at nagmamalasakit sa bawat isa. Habang nakalaang maglingkod ng tapat at tumutulong sa kakayahan ng bawat isa, makakalikha ng pangkalahatang diwa ng kapatiran sa samahan.

  Ang lalim ng  pananalig ng bawat isa na makipagtulungan at matupad ang layunin ng samahan ay kritikal na sangkap sa ikakatagumpay ng kapatiran. Ang mga relasyong mabubuo mula sa pananalig na ito ang siyang susi sa pagtataguyod, ikata-tatag, at ikata-tagumpay ng kapatiran.

Bakit Kailangan ang Kapatiran?

   Walang nabuhay na mag-isa. Walang tao na nakapangyayari sa pamamagitan lamang ng kanyang sarili. Lahat tayo ay magkaka-ugnay at katulad ng mga dahon ng maraming sanga sa nag-iisang puno, lumilikha ito ng higit pa sa sarili. At ang punong ito kahalo ng maraming pang puno ang bumubuo ng isang kagubatan na siya namang nagbibigay luntian ng isang kabundukan. Matayog, matibay, at lubos na nagpapakilala. May sapat na kakayahan at kahalagahan. Gaano man kaliit; kapag nagkasama, lumalaki at gumagawa ng malaking pagkakaiba.

   Ang gawaing makabuluhang gawin, ay makabuluhang sama-samang gawin.

   

   Ang maunawaang ganap ang namamagitan sa pakikipagniig ay mahalaga, sapagkat ang kalidad o kahusayan ng ating pagkakalitaw ay nakabatay sa kalidad o kahusayan ng ating mga relasyon. Anuman ang ating pinaniniwalalan, kung sino tayo, at kung ano ang kalalabasan natin o mangyayaring katauhan mula dito ay isinisiwalat sa pamamagitan ng ating pakikitungo sa iba. 

   Masusukat sa ating mga asal at gawi kung anong pagkatao mayroon tayo, at 90 porsiyentong ulit ang mga asal at gawing ito ay nakapaloob sa malalim at wagas na pakikipagkapwa.

   Bahagi tayo ng lipunan, at bilang pakikisalamuha sa iba, nananabik tayo na may makasama, may makausap, may makaniig, at hinahanap-hanap na may makapiling sa lahat ng sandali. Ang magkaroon ng koneksiyon sa iba ay isang kaligayahan. Kaya lamang, kadalasan ay nauuwi ito sa masamang pag-uugali na sumasalungat sa ating kakayahan na magkaroon ng magandang relasyon. Madalas nagtatapos ang lahat sa pag-iisa, nakahiwalay, at “galit sa mundo.“ 

   Papaano tayo matututo na manatili sa isang relasyon na laging gising at higit na naliliwanagan?

   Sulyapan ang ating mga sarili kung sino tayo sa pamamagitan ng ibayong pagmamasid kung papaano ang ating mga relasyon sa isa’t isa. Masusing alamin ang namamagitang relasyon kung ito'y naaayon sa hinahangad mong kaganapan ng iyong kapalaran. Sapagkat nakasalalay dito ang katiwasayan at patuloy mong kaligayahan. Hindi mo magagawa itong mag-isa. Kailangan mo ng partisipasyon ng iba upang ito'y mangyari. At habang dumarami ang iyong karelasyon, higit na nadaragdagan at napapabilis ang pagsulong ng iyong pagkatao.

   Malaki ang nagagawa ng marami kaysa nag-iisa. At lahat ng ito’y may kaganapan lamang, kung magsisimula sa isa. Ikaw mismo ang simula ng lahat.

   Ikaw, siya, ako, tayong lahat kapag magkakasama, ang magsisimula nito. At kung walang magsisimulang kumilos.

   Sino ang kikilos para sa atin?

   Papaano, kapag dumating ang sandaling kailanganin natin ang tulong ng iba?

   Sino sa iyong palagay ang makakatulong sa iyo? 

   Mananatili ba tayong biktima habang buhay?

   Watak-watak, at laging pinagsasamantalahan?

Mga tanong ng naghihintay ng kasagutan.

   Ito ay nasa Pagkakaisa --- ang Kapatiran

   Lahat tayo ay magkakapatid; Isang diwa. Isang lahi. Isang bansa . Marapat lamang na ang taguri nito’y Kapatiran.

   Tayo ay isa, sadyang isa lamang, ikaw at ako. IsangPilipino. Magkasama sa hirap at ginhawa. Sa lahat ng sandali ay magkasama na nabubuhay, at magpakailanman ay patuloy na nililikha ang bawat isa sa koneksiyong ito.

  Ang buhay ay walang hinto, ito’y patuloy na proseso patungo sa pagtuklas ng iyong sarili. Kailanma’y hindi pa huli upang ito’y mapasimulan. Hangga't wala ito sa iyo ang pangunahing layunin mo na makilala at maunawaan ang tunay mong katauhan ay hindi tuluyang magaganap.Kapag wala kang wagas na kabatiran sa iyong pagkatao, kailanman hindi mo magagawang lubos na makipag-ugnayan sa ibang tao.

  Ang pakikiisa at pagkakaroon ng kapatiran ay para sa iyo. Lahat ng ito'y tungkol sa iyo. Dahil lahat ng iyong pakikipagkapwa o ginagawang relasyon sa iba ay umiikot at nagtatapos tungkol sa: IYO.

Ikaw ang Katangi-tanging Anak na Wagas

   Ikaw ang pinakamahalaga at simula ng bawat uganayan, unawaan, pagkakaibigan, pagtutulungan at damayan. Sapagkat kung wala ka sa mga relasyong ito, kailanma'y hindi ito magaganap. Dahil bahagi ka ng prosesong ito ng kapatiran, ikaw ang may karapatan at may kontrol nito.  Marapat lamang na kumilos ka at simulan ito upang mangyari.

   Makiisa, gumawa ng nararapat na hakbang at magkaisa sa isang layunin. Ito ang iyong nakatakdang kapalaran.

              Ang maglingkod ng tapat, ay pagsasamang maluwat. 

 

    Pakatandaan lamang: Ang tagumpay ay walang halaga kung wala tayong mapaghahandugan nito. Hindi ganap ang anumang pagdiriwang at pagbubunyi kung wala kang kapiling. Ang pinakamahalagang emosyon o damdaming nanaig sa atin ay ang makipag-ugnay sa iba. At higit itong katanggap-tanggap kung ang turingan ay bilang magkakapatid.

Ang inyong kabayang Tilaok,

                                                      Lungsod ng Balanga, Bataan

Dahil sa Iyo

   Ang blog na ito’y buong pusong isinulat at inilalathala para doon sa mga taong nais magkaroon ng mabilisang pagbabago sa kanilang mga sarili, may ambisyon, naiiba sa pangkaraniwan, kumakandili sa mga kalahi at nagmamalasakit sa bansang Pilipinas. Kung mayroon ka ng mga katangiang ito, ---Mabuhay ka!

   IKAW (Isang Katangi-tanging Anak na Wagas) ang dahilan kaya nilikha ang wagasmalaya.blogspot.com na ito.  

   Wagas - sapagkat may katangi-tangi kang pang-unawa, pakikiisa, at pagmamalasakit na bumubukal sa kaibuturan ng iyong puso. Ikaw lamang at wala ng iba ang nasusunod para dito.  

   Malaya - sapagkat wala kang bahid anumang pag-aalinlangan, itinatago, ikinahihiya, at sinusupil sa iyong damdamin. Buong kagitingang may pagtitiwala at pagmamalaki ka sa iyong sarili, na sinuman ay walang kapangyarihang sansalain o kitilin ito. Wagas at Malaya ang lahat ng simbuyong nakapangyayari at kumikilos sa iyong buhay.

   Lahat ng narito’y tungkol sa iyo, at tanging para sa iyo bilang Pilipino; upang manumbalik ang likas at tunay mong pagka-Pilipino.

   Sa mga paksa, sanaysay, at inspirasyon sa mga pahinang matutunghayan dito, ay makapag-mumulat ng mga mata at makapagda-dagdag ng kabatiran upang makamit ang tiyak na layunin at mga lunggati sa buhay na napakahalaga sa iyo.

   Pinagtuunan ko ng ibayong atensiyon ang mga inpormasyong narito at sinala lamang ang mahahalaga na kapupulutan ng magaganda at makabuluhang aral, pagkakaisa, at kaunlaran. Nagmula ito sa mga dakila, huwaran at matatagumpay na mga tao sa kanilang iba’t-ibang larangan at industriya. Kung tutuusin, napakaraming pambihirang kalatas ang pinagkunan, mula sa kultura, relihiyon, pilosopiya, at karanasan ng mga sumulat, subalit sa lahat ng ito: nananaig ang dumadaloy na pangunahing hangarin: Ang makamit ang tagumpay.

   Ito ang adhikain ng AKO, tunay na Pilipino, ang maglahad, magpabatid, at magpalaganap ng katotohanan tungo sa ikauunlad, ikatatagumpay, at minimithing kaligayahan para sa lahat.

   Tinipon at isinaayos ko ito nang naaayon sa ating kabatirang Pilipino; pag-arok, pakiramdam, at angking kamulatan. At humihingi ako ng paumanhin, sa hindi paglalagay sa karamihan ng mga pangalan o kredito sa pinanggalingan ng mga ito. Dahil; hindi ako makatiyak sa orihinal na sumulat at nagwika nito, hindi ako sanay na magkunwari o makiayon kung kapahamakan ang tinutungo nito, hindi ko maatim na magbayad sa paggamit nito; sapagkat hindi ito pagkakakitaan, at nakalaan lamang sa ikakabuti at ikauunlad ng karamihan, at higit sa lahat, ang pagpapabatid ng katotohanan ay walang katumbas na halaga.

   Kung ang mga inilalahad dito ay tuwirang magagampanan, malaking panimula at ambag ito sa ating hinahangad na pagbabago. 

   Naging katotohanan ang blog na ito, matapos ang maraming talakayan, usapan, at paliwanagan. Marami ang nagmungkahi na isulat ko ang mga ito. Malimit ang tugon ko’y, “Hindi ako manunulat, at wala akong kamuwangan para dito.” Subalit ang katotohanan, gaano mo man ito pigilan, itago, at kimkimin; lulutang pa rin ito. Kusang mag-uumalpas at gagawa ng landas upang matupad. Baluktot man at wala sa tamang direksiyon ang paglalapat ng mga kataga sa aking sinulat, nananatili ang tunay na pakay: Tagumpay para sa lahat! Ito ang ating simbuyo ng damdamin at tanging kumikilos upang isiwalat ang katotohanan.

   Ito ang nagpabago sa akin at sa marami pa. Maging sa iyo ay mangyayari din ito. Manatili lamang na sumusubaybay sa blog na ito. Dahil, ang lahat na ito’y tanging para sa iyo. Sapagkat, Mahal kita.

Ang inyong abang lingkod; kabayang Tilaok,

                                                      Lungsod ng Balanga, Bataan

IsangKapatiran

   Itinakda ng tadhana na mangyari ang kapatiran. Bawat isa sa atin ay may kanya-kanyang tungkulin na ginagampanan sa ating lipunan upang manatili itong buo at matatag. Lahat ng ito'y para sa ikakaunlad ng sarili, pamilya, pamayanan, at ng buong bansa. At tanging sa pagbubuklod lamang ito magaganap. Walang sinuman ang makakakilos sa pamamagitan lamang ng kanyang sarili. Lahat tayo ay isang kabubuan; magkakasanga sa nag-iisang puno. Lahat ng ating ipinahahatid sa buhay ng iba; mga bagay, pangyayari, pakikialam ---mabuti o masama man ito, ay bumabalik sa atin nang maraming ulit. Ito ang lumilikha sa ating pagkatao.

   Sa ating lipunang ginagalawan; ang ating mga buhay ay kahalintulad ng ating limang daliri na magkakahiwalay sa isang kamay. Subalit kapag pinagsama bilang kamao; nakagagawa ito ng maraming makabuluhang pagkilos.

   Sa sandaling maging makasarili tayo at humiwalay sa pagkakabigkis na ito, simula na ito ng pagdurusa. Kailanman ang isang tinting ay hindi makapagwawalis. Hindi ka makakatulong sa hinahangad na kaunlaran at katiwasayan; gaano man ang  iyong binibigkas, ginagawa o sinasang-ayunan hangga’t hindi mo ipinamumuhay ang mga ito.
   Ang kapatiran ay siyang tanging kabayaran at kalagayan sa kaligtasan ng sambayanan. Ito ang sandigan sa kagalingang panlahat tungo sa kaunlaran at kapayapaan. 

  

   May angkop tayong taguri dito; Bayanihan---kinapapalooban ng pagdadamayan, pagtutulungan, pagkakaisa, at patuloy na pagmamahalan. At ang kapatiran ang bumibigkis dito.

Ang Pagmamalasakit

   Patuloy pa rin ang mga pagyanig hanggang ngayon sa bansang Hapon. Marami ang hindi pa nakikita. Ang tagas at singaw sa planta ng nukleyar ng Fukushima ay nasa panganib. Sa kabila nito, ang mapagkumbabang pagtanggap na ipinamalas ng mga Hapones sa tatlong magkakasunod na daluyong ay isang magandang paglalarawan sa ispirito ng kagitingan at bayanihan. Sa mga kalagayang ito, isang namumukod tanging pagmamalasakit ang nakapukaw at tumatagos sa puso ang minsan pang naganap.

   Ipinadala ang liham na ito kahapon sa akin ng isang kaibigan. Inilatha ito sa ‘New America Media (NAM)’ nito lamang nakaraang ika-19 ng Marso. At isinalin sa Inggles ni Andrew Lam, editor ng NAM at pinaikli naman ang kabubuan ng pahayagang ‘Shanghai Daily.'

   Tungkol ito sa ipinadalang liham ni Ha Minh Thanh, isang Vietnamese immigrant, at naglilingkod bilang pulis sa Fukushima. Sa liham na ito sa kanyang kaibigan, ay ipinabatid niya ang pambihirang karanasang namagitan sa pagdadamayan ng mga Hapones.

  “Kapatid, kamusta ka pati na ang iyong pamilya? Sa nakalipas na mga araw, lahat ay napakagulo. Sa tuwing ipipikit ko ang aking mga mata, pawang mga katawang patay ang aking nakikita. Kapag iminumulat ko naman, ang nakikita ko pa rin ay mga katawang patay. Bawat isa sa amin ay kailangang magtrabaho ng 20 oras sa buong araw, subalit ang nais ko’y 48 oras sa buong araw, upang patuloy kong magampanang tumulong at makapagligtas ng mga nasalanta.

   Wala pa ring tubig at koryente, maging ang rasyong pagkain ay halos wala na. Hindi naming magawang maiusad ang mga nagsisilikas hanggat wala pang panibagong utos na ilikas sila sa ibang ligtas na pook. Kasalukuyang narito ako sa Fukushima, may layo itong 25 kilometro mula sa planta ng nukleyar. Marami akong nais isiwalat sa iyo, at kung maisusulat ko lamang ang mga ito, nakakatiyak akong ito’y isang nobela tungkol sa relasyon at pag-uugali ng mga tao sa mga panahon ng krisis.

   Sila ang mga taong nananatiling tahimik ---ang kanilang angking dignidad at tamang pag-aasal ay nakakalugod ---kaya nga ang mga bagay ay hindi naman gaanong malubha. Subalit sa susunod na linggo, hindi ako nakakatiyak na ang mga bagay na ito’y hindi aabot sa puntong hindi na kami makapagpapanatili ng proteksiyon at kaligtasan. Sapagkat sila’y mga tao din, at kapag matinding gutom at uhaw ang namayani kaysa dignidad, mangyayari na, gagawin nila ang lahat na kanilang magagawa. Ang pamahalaan ay pinipilit tumulong na magbagsak ng mga kinakailangan mula sa himpapawid, nagdadala ng mga pagkain at gamot, ngunit kawangis lamang ito ng butil ng asin sa dagat.

   Kapatid, mayroong isang nakapukaw at gumigising na pangyayari dito. Ito’y tungkol sa isang maliit at batang lalaki na Hapones na nagturo sa isang may gulang na tulad ko ng isang leksiyon kung papaano umasal ang isang pagkatao. Kagabi, ipinadala ako sa isang maliit na paaralan sa wika upang tumulong sa isang orginasasyon ng kawanggawa. Ito’y ang ibahagi ang mga pagkain sa mga nagsisilikas. Napakahaba ng pilahan at mistulang ahas ang daloy nito nang makita ko ang maliit na batang lalaki, halos siyam na taong gulang ito. May suot siyang kamiseta at maikling pantalon. Patindi na ang paglamig at ang batang lalaki ay nasa pinakahulihan ng pila. Nangamba ako na pagdating niya sa unahan ay  wala na siyang dadatnang pagkain.

   Kaya kinausap ko siya. Ang kuwento niya sa akin ay nasa paaralan siya ng mangyari ang paglindol. Ang kanyang ama ay nagtratrabaho malapit lamang dito at sakay ng kotse. Ang bata ay nasa balkonahe ng pangatlong palapag nang makita niyang tinangay ng tsunami ang kotse ng ama. Tinanong ko kung nasaan ang kanyang ina. Ang tugon niya’y nasa may dalampasigan ang kanilang bahay at maaaring ang kanyang nakababatang kapatid na babae at ina ay hindi nakaligtas. Umiling lamang at pinahiran ang kanyang luha ng tanungin ko kung nasaan ang kanyang mga kamag-anak.

   Ang bata ay nanginginig, kaya hinubad ko ang aking jacket at isinuot sa kanya. Dahil dito, nahulog ang supot ng pagkaing inirasyon sa akin. Dinampot ko ito at iniabot sa kanya. “Kapag nakarating ka sa unahan, maaaring wala ka nang makukuha pang pagkain. Heto, sa iyo na ang aking nalabing pagkain. Kumain na ako. Bakit ayaw mong kumain?” Kinuha ng bata ang supot ng pagkain at nagtungo sa unahan. Isinama ito sa karamihan ng mga ibinabahaging pagkain.

   Napatulala ako. Tinanong ko siya bakit niya ginawa ito, na sa halip kainin ay isinama pa sa karamihan ng mga pagkain. Ang tugon niya, “Sapagkat nakikita kong maraming tao ang higit na nagugutom kaysa akin. Inilagay ko ito dito, upang patas na maipamigay.” Nang marinig ko ito, tumalikod ako at lumayo upang hindi makita ng mga tao ang aking pagluha.

   Ang lipunang nakakalikha ng siyam na taong gulang na nakakaunawa ng konsepto ng sakripisyo para sa kagalingang panlahat ay isang dakilang lipunan, isang dakilang sambayanan. Kaya nga, mumunting mga linya lamang ito na ipinadala sa iyo at sa iyong pamilya. Ang aking mainit na pangungumusta. Ang mga oras ng aking relyebo ay nagsimula nang muli. Ha Minh Thanh

Tatlong Salaang Katanungan

Makakaya mo bang malampasan ang tatlong salaang pagsusulit na ito?

   Kung maghahayag ka ng balita, alin sa mga ito ang sasabihin mo at iingatang manatili sa iyo?

   

    May isang iskolar sa nayon ng Kupang ang masasabing matalino at maingat sa bagay na ito. Isang araw, sa may panulukan ng mga daang M.H.del Pilar at Manalaotao, may isang kakilala ang nakatagpo sa huwarang iskolar at nagpasaring,

   “Alam mo ba ang narinig ko kamakailan lamang tungkol sa iyong kaibigan?”

   “Hintay,” ang sansala ng iskolar. “Bago ka magpatuloy, hayaan mo munang magtanong ako.

   Ito bang ibabalita mo sa akin ay katotohanan?”

    “Hindi ko alam,” ang sagot ng kakilala na nagumilahanan.

   “Kung gayon,” ang amuki ng iskolar. “Hindi mo alam kung ito’y totoo. Payagan mong muli na ako’y makapagtanong.”

   “Ito bang ipapaalam mo sa akin ay makakabuti?”

   “Hindi, ito’y para lamang malaman mo,” ang tugon ng kakilala na napakunot ang noo.

   “Sa dahilang ito, mayroon akong pangatlong katanungan. Ang balitang bang ito’y makakatulong sa akin?” ang mapitagang tanong ng iskolar.

    Napatunganga ang kakilala at kapagdaka'y humalagpos sa bibig ang;

   “Hindi, ito’y walang maitutulong.” At bumalatay sa mukha ng kakilala ang tulirong posisyon na kinasadlakan niya. Napatingin ito sa mga nagdaraan at mistulang humahanap ng kakampi.

   Napapangiti, nagpaliwanag ang iskolar, “Kung ganito na ito’y hindi maaaring maging totoo, hindi rin makakapagdulot ng kabutihan, at walang makukuhang kapakinabangan para dito, bakit tuwang-tuwa at nagkukumahog kang ibalita ito sa akin, para saan ito?”

Maglirip tayo:

   Ang mga balita mo ba’y nagagawang malampasan ang tatlong salaang katanungang ito? 

   Simpleng pangyayari lamang ito, subalit patuloy na nagaganap sa ating kapaligiran. Simpleng taguri din ang kalapat nito; “Tsismis!” Walang kapararakang pag-aaksaya ng panahon at tandasang pagwawasak ng reputasyon ng iba. Marami ang nahuhumaling dito at ginagawang mapanirang bisyo; upang pagtakpan ang pansariling mga pagkukulang, kabiguan, pagka-inggit at panibugho.

   Pakatandaan lamang ito:

Masusing tanungin ang sarili ng mga katanungang ito bago magbalita sa iba;

   Ang ibabalita ko ba ay katotohanan?

   Ito ba ay makakabuti?

   At sadyang makakatulong ito?

   Kung dalawa lamang sa mga katanungang narito ang masasagot, maging maingat sa ibabalita. At maging sa epekto doon sa mga makakaalam ng balita. Iba’t-ibang interpretasyon ang kalalabasan nito. Dahil laging may pakpak ang balita, mabilis itong tinatangay ng hangin upang kumalat. Anumang ihahatid nito’y makapipinsala sa kinauukulan.

   Datapuwa’t kung nagawa mong malampasan ang tatlong salaang katanungan, nararapat lamang na ito’y masiglang ipahayag.

   Ang walang pakundangang pagbabalita ay isang tandasang paninira. 

   Laging tatlong tao ang ipinapahamak nito; 

1.       ang taong ibinabalita

2.       ang taong nagbabalita

3.       at ang taong pinagbabalitaan

 Ang Salaula

Kapag may makating dila, mayroong magsusulputang usisa.

Kung may usisa, may nakalaang tawing-tawing na akala.

Sa akala, maraming idudulot na maling sapantaha.

Sa maling sapantaha, lahat ng kasangkot ay may pagkakasala.

At ang patuloy na pagkakasala, ay buhay na salaula.

   Ang epekto ng nakagawiang paninira sa kapwa ay humahantong sa pagkasira ng relasyon, paghina ng pagtutulungan, at masaklap na kapahamakan. Subalit iilan lamang ang nakakaiwas dito. Kapag wala itong kabuluhang mararating; tsismis ito, at maghahatid lamang ng hilahil sa taong isinasangkot.

Pag-aralan at timbangin ang balita.  

Ito ba’y isang tsismis na makasisira ng reputasyon ng iba, o isang magandang huwaran sa pagtutulungan? Makapagdudulot ba ito ng magandang relasyon sa lahat ng kinauukulan?

Tiyaking kabutihan ang tinutungo nito. Lahat ay may kanya-kanyang hapdi at drama na nais isiwalat. Piliin lamang na nasa matuwid ang ipaaalam at hindi ang paninisi sa iba. Kung ang hangad ay itama ang nagawang kamalian at palitawin ito na kagagawan ng iba, ang sarili lamang ang kahiya-hiyang mailalantad. Dahil kung hindi maingat sa sariling lihim, papaano na kapag lihim ng iba?

Anumang ibinabalita ay ikakalat. Iilan lamang ang makapipigil sa kanilang dila. Bawat isa’y may kanya-kanyang nakatagong paghihimagsik sa kalooban. Tulad ng isang tapayan na umaapaw na, kapag ito’y nadagdagan, kailangang tumapon. At kasiya-siyang may tapunan at paglagakan ito; ang mga tainga ng mga usisero. Dahil mapag-usisa ang mga ito at kiliting-kiliti sa inihahatid na balita. May obligasyon sila sa kanilang mga sarili na lumikha ng kanilang bersiyon at palakihin ang inpormasyong natanggap. 

Iwasan itong ihatid, ikalat, at higit pa ang isulat. Kung may hinanakit ka’y David, huwag ipaalam kay Bruno. Walang kinalaman dito si Bruno at lalong walang magagawang ikalilinaw ito sa usapin. Bagkus, makakasira pa ito. Si David ang dahilan, si David din ang makakalutas. Ayaw ni David? Ipaalam doon sa may karapatang maglinaw. Matigas pa rin si David at hindi mapakiusapan? Isangguni sa may kapangyarihang makapagpapasiya. Matapos ang lahat nang ito; matindi at nanggagalaiti pa rin si David? Idulog sa Dakilang Lumikha, at magpatawad. Maluwalhating tanggapin na ang lahat ay isang paghamon upang ikaw ay manatiling matatag. Huwag pahintulutan na ang lasong dala nito ay magawang lasunin ang iyong buong pagkatao, at mapasama ang lahat ng mga nakapaligid sa iyo.

   Sa panahon ngayon ng mabilis na inpormasyon; email, facebook, twitter, atbp. Madaling kumalat ang inihatid na balita. At anumang lasong inilapat dito ay mistulang mga punglong kumikitil sa buhay ng mga taong nasasangkot.

   Isa itong hilaw na kapangyarihan na kawangis ay isang espada. Hindi lamang matalim ito, lalong matalas ang kanyang puluhan. At sa lahat ng humahawak ng espadang ito; humihiwa itong malalim at mahapdi doon sa mga taong isinasangkot, nagsasangkot, at doon sa nagpapasangkot.

   Kailanman ang mga bagay ay hindi nagaganap ayon sa iyong iniisip na mangyayari. Maraming balakid ang humahadlang dito. Alaming mabuti kung sino ka at hangad na katauhan mo na nais mong mailantad, bago magpahayag tungkol sa iba. Sapagkat, kung hindi mo ito gagawin, madali kang malilito at mawala sa sarili. At mapapansin mong ang iyong sarili na ang ipinagkakanulo mo.

   Maraming madaling kaparaanan para huwag mangyari ang negatibong balita kaysa doon sa idudulot na matinding kapahamakan, kakayahang itama at malunasan ito. Subukang baligtarin ang ibabalita. Sa halip na negatibong pahayag, gawin itong positibong pahayag at pagpapahalaga sa nakatalikod na tao.

   Kailangan lamang na manatiling nasa tamang landas ang iyong dakilang layunin at ang lahat ay kusang kikilos para sa iyong tagumpay.

Mula sa inyong kababayan,

Jesse Guevara

Lungsod ng Balanga, Bataan

 

Maging Matatag

   Ang mahahalagang pakikibaka sa buhay ay yaong mga nilalabanan natin sa araw-araw mula sa kaibuturan ng ating puso. Ang mga ito ang nagpupumilit na mahadlangan, pahinain, at wasakin ang ating layunin. Nagtatago sila sa mga damdamin ng pamimighati, kabiguan, at patuloy na kasiphayuan. Ito ang nagiging sanhi upang mawalan ka ng pag-asa at tanggapin na lamang anuman ang nasa iyo. Malaking kamalian ito.
   Hangga't nakatuon ang ating pangmalas sa mga ito, imposibleng mapagtuunan natin ng ibayong pansin ang mga gawaing nakaatang sa atin. Kailanman hindi natin mababago ang nakaraan. Tapos na ito at hindi na maaaring balikan pa. At higit na nakapanlulumo, kung uuliting muli ang mga ito.
   Iwasan nating mabilanggo sa nakaraan, bagkus piliting makalaya mula dito at masiglang tuparin ang ating mga responsibilidad. Ang magampanan ito nang mahinusay ang siyang susi sa hinahangad na tagumpay. Ngayon na ang panahon. Inihandog muli ang araw na ito sa iyo, bilang matibay na panimula. Marami ang pangangailangan, subalit higit na marami ang nakalaan at naghihintay na mga pagkakataon.
   Ito ay nakatakda at walang makakapigil. Kumilos na, at ang lahat ay magiging madali.